पण जर आपल्याला आपल्या मर्यादा किंवा boundaries चा अंदाज आला किंवा त्याबद्दल नेमक्या काही गोष्टी समजल्या तर??
म्हणूनच तर ही प्रश्नावली तयार करण्यात आली आहे. लक्षात घ्या ही कोणतीही मानसशास्त्रीय चाचणी नाही. हे काही साधे सोपे प्रश्न आहेत जे आपल्याला आपल्याच वागण्याचे प्रतिबिंब दाखवतील. ज्यावरून आपण नेमके काय बदल करायला हवेत हे आपल्याला समजेल.
Boundaries चे चार प्रकार असतात आपण त्यापैकी कोणत्या प्रकारात मोडतो हे जाणून घ्यायचे असेल तर या प्रश्नांची प्रामाणिक उत्तर देण्याचा प्रयत्न करा.
सूचना - खाली दिलेल्या प्रश्नांच्या पर्यायांपैकी जो पर्याय तुमच्या स्वभावाचे अचूक किंवा साधर्म्य दाखवणारे वर्णन करतो तो निवडा.
1. जेव्हा एखादी व्यक्ती तुम्हाला मदत मागते तेव्हा तुम्ही काय करता?
a) ते काम तुम्हाला जमणार आहे की नाही याची खात्री नसताना सुद्धा लगेच होकार देता.
b) होकार देण्याआधी काही प्रश्न विचारून सत्यता पडताळून पाहण्याचा प्रयत्न करता.
c) नकार देता किंवा विचार करून सांगतो असं कळवता.
d) त्या गोष्टीकडे पूर्णपणे दुर्लक्ष करता किंवा त्या व्यक्तीला टाळता.
2. जेव्हा एखादी व्यक्ती तुम्ही स्पष्ट करून सुद्धा तुमच्या ठरवलेल्या मर्यादा ओलांडण्याचा प्रयत्न करते किंवा तुमच्या गरजांचा अनादर करते तेव्हा तुम्ही ती परिस्थिती कशी हाताळता?
a) तुम्ही रागावता किंवा बचावात्मक पवित्रा घेता, पण शेवटी हार मानता.
b) तुम्ही शांतपणे आणि ठामपणे तुमच्या गरजा आणि मर्यादा स्पष्ट सांगत संवाद साधता.
c) तुम्ही वादविवाद टाळता आणि गोष्टी सुरळीत करण्याचा प्रयत्न करता.
d) तुम्ही आक्रमक पवित्रा घेता.
3. जर एखादे काम समूहासोबत करण्याची वेळ आली तर...
a) तुम्ही सगळी जबाबदारी स्वतःच्या अंगावर घेऊन सर्व काही कंट्रोल करण्याचा प्रयत्न करता.
b) इतरांसोबत जुळवून घेण्याचा प्रयत्न करता, पण सोबतच स्वतःच्या गरजा आणि मर्यादा आधीच स्पष्ट करून सांगता.
c) इतरांना पुढाकार घेऊ देता आणि स्वतःच्या गरजा स्पष्ट करून सांगणे टाळता.
d) कामामध्ये दिरंगाई करता किंवा जबाबदारी घेण्याचे टाळत इतरांना गोष्टी करू देण्याकडे तुमचा कल असतो.
4. तुम्ही स्वतःच्या गरजा आणि इच्छा यांची प्रायोरिटी कशी ठरवता?
a) तुम्ही स्वतःकडे दुर्लक्ष करत नेहमीच इतरांना प्राधान्य देता.
b) तुम्ही स्वतःच्या गरजा आणि इच्छा यांना प्राधान्य देता पण बरोबरीने इतरांना सुद्धा मदत करता.
c) तुम्ही स्वतःच्या गरजा आणि इच्छा यांना प्राधान्य देता पण त्याचवेळी तुम्ही इतरांकडे मात्र दुर्लक्ष करता.
d) आपल्या महत्त्वाच्या गरजा आणि इच्छा काय आहेत हेच तुम्हाला माहीत नाही.
5. जेव्हा एखादी व्यक्ती तुम्हाला गरज नसताना सल्ला देते किंवा तुमच्याविषयी अतिशय टोकाची प्रतिक्रिया व्यक्त करते तेव्हा तुम्ही काय करता??
a) ती गोष्ट मनाला लावून घेत आक्रमक पवित्रा स्वीकारता.
b) समोरच्या व्यक्तीचे म्हणणे शांतपणे ऐकून घेत त्यांचा दृष्टिकोन समजून घेण्याचा प्रयत्न करता.
c) अतिशय नम्रपणे त्या व्यक्तीचे आभार मानता पण स्वतःच्या मतांना आणि गरजांना प्राधान्य देता.
d) त्या व्यक्तीकडे दुर्लक्ष करता आणि त्यांचा सल्ला उडवून लावता.
6. आपण बऱ्याचदा अति आश्वासन देऊन अंगावर जास्तीच्या जबाबदाऱ्या ओढवून घेत आहोत असं तुम्हाला वाटतं का??
a) Yes, all the time हो नेहमीच
b) Sometimes कधीतरी
c) Rarely कमी वेळेला
d) Never कधीच नाही
7. जेव्हा एखादी व्यक्ती तुम्हाला इच्छा नसतानाही एखादे काम करण्यासाठी सांगते तेव्हा ती परिस्थिती तुम्ही कशी हाताळता?
a) तुम्ही मनात नसताना सुद्धा ते काम करण्यासाठी तयार होता. आणि ते काम करता.
b) तुम्ही दुसरा एखादा मार्ग शोधण्याचा किंवा तडजोड करण्याचा प्रयत्न करता.
c) तुम्ही स्पष्टपणे नकार कळवता पण नंतर तुम्हाला अपराधी किंवा अस्वस्थ वाटत राहते.
d) तुम्ही स्पष्टपणे नकार कळवता आणि त्यानंतरही तुम्ही आत्मविश्वासाने आणि सकारात्मक पद्धतीने गोष्टी हाताळता.
8. तुम्हाला तुमच्या कुटुंबीयांना, मित्रमंडळींना, सहकाऱ्यांना नकार देणे जीवावर येते का??
a) Yes, it's very hard for me
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
9. तुम्ही स्वतःच्या मानसिक आणि भावनिक गरजांची प्राथमिकता किंवा प्रायोरिटी कशी ठरवता?
a) तुम्ही स्वतः पेक्षा नेहमीच इतरांना जास्त प्राधान्य देता.
b) तुम्ही स्वतःच्या गरजांना प्राधान्य देत स्वतःसाठी आवर्जून वेळ काढता.
c) तुम्ही तुमच्या स्वतःच्या भावनिक गरजांना प्राधान्य देता, परंतु काहीवेळा इतरांच्यावर अवलंबून राहता.
d) तुम्हाला तुमच्या भावनिक गरजा नेमक्या काय आहेत हेच स्पष्ट झालेले नाही.
10. जेव्हा कोणी तुमच्या मर्यादा ओलांडण्याचा प्रयत्न करते, तेव्हा तुम्ही:
a) स्वतःची हार मान्य करत त्या व्यक्तीला हवे तसे वागू देता.
b) खंबीरपणे उभे राहता आणि आपल्या गरजा ठामपणे सांगता
c) तडजोड करता आणि मध्य साधण्याचा प्रयत्न करता
ड) परिस्थिती पूर्णपणे टाळण्याचा प्रयत्न करता
11. जेव्हा इतर लोक तुमच्या सीमांचा आदर करत नाहीत तेव्हा तुम्हाला अनेकदा नाराजी वाटते किंवा राग येतो का?
a) Yes, all the time
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
12. जेव्हा एखादी व्यक्ती तुम्हाला अपराधीपणा जाणवून देत एखादे काम करून घेण्याचा प्रयत्न करते तेव्हा तुम्ही परिस्थिती कशी हाताळता??
a) तुम्ही स्वतःची हार मान्य करत ते जे सांगत आहेत तसं करण्याचा प्रयत्न करता.
b) तुम्ही त्यांच्याशी बोलून तडजोड करण्याचा किंवा दुसरा एखादा मार्ग शोधण्याचा प्रयत्न करता.
c) तुम्ही तुमच्या गरजा आणि मर्यादा अतिशय ठामपणे सांगता.
d) तुम्ही ती परिस्थिती टाळण्याचा प्रयत्न करता.
13. तुम्हाला तुमच्या जोडीदाराबरोबर नात्यांमधली मर्यादा किंवा सीमा निश्चित करणे अवघड जाते का??
a) Yes, it's very hard for me
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
14. तुम्ही स्वतःच्या शारीरिक गरजांना किती प्राधान्य देता?
a) तुम्ही स्वतः ऐवजी इतरांच्या शारीरिक गरजांना प्राधान्य देता.
b) तुम्ही स्वतःच्या गरजांना प्राधान्य देत स्वतःसाठी आवर्जून वेळ काढता.
c) तुम्ही तुमच्या स्वतःच्या शारीरिक गरजांना प्राधान्य देता, परंतु काहीवेळा इतरांच्यावर अवलंबून राहता.
d) तुम्हाला तुमच्या शारीरिक गरजा नेमक्या काय आहेत हेच स्पष्ट झालेले नाही.
15. जेव्हा कोणी तुम्हाला पैसे उसने मागते, तेव्हा तुम्ही:
a) तुम्ही तुम्हाला शक्य नसताना सुद्धा होकार देता.
b) तुम्ही दुसरा एखादा मार्ग शोधण्याचा किंवा तडजोड करण्याचा प्रयत्न करता.
c) तुम्ही अतिशय आत्मविश्वासाने आणि ठामपणे नकार देता.
d) तुम्ही नकार देता पण त्यानंतर तुम्हाला अपराधीपणाची किंवा अस्वस्थतेची भावना जाणवू लागते.
16. इतरांच्या गरजा पूर्ण करत असताना तुम्ही बऱ्याचदा थकून जाता का??
a) Yes, all the time
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
17. जेव्हा एखादी व्यक्ती तुमच्या वागण्या बोलण्यावरून तुम्हाला जज करते तेव्हा तुम्ही परिस्थिती कशी हाताळता?
a) ती गोष्ट मनाला लावून घेत आक्रमक पवित्रा स्वीकारता.
b) समोरच्या व्यक्तीचे म्हणणे शांतपणे ऐकून घेत त्यांचा दृष्टिकोन समजून घेण्याचा प्रयत्न करता.
c) अतिशय नम्रपणे त्या व्यक्तीचे आभार मानता पण स्वतःच्या मतांना आणि गरजांना प्राधान्य देता.
d) त्या व्यक्तीकडे दुर्लक्ष करता आणि त्यांचा सल्ला उडवून लावता.
18. तुम्हाला तुमच्या अतिशय जवळच्या कुटुंबीयांसोबत नात्यांमध्ये सीमा ठरवणे अवघड जाते का??
a) Yes, it's very hard for me
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
19. जेव्हा एखादी व्यक्ती तुम्हाला बोलताना मध्येच थांबवते किंवा तुमचे मत तडकाफडकी उडवून लावते तेव्हा तुम्ही काय करता?
a) तुम्ही रागावता किंवा बचावात्मक पवित्रा घेता.
b) तुम्ही शांतपणे आणि ठामपणे तुमच्या गरजा आणि मर्यादा स्पष्ट सांगत संवाद साधता.
c) तुम्ही वादविवाद टाळता आणि गोष्टी सुरळीत करण्याचा प्रयत्न करता.
d) तुम्ही आक्रमक पवित्रा घेता.
20. इतरांसोबत वावरताना तुम्हाला अतिशय काळजीपूर्वक वावरावे लागते असे वाटते का??
a) Yes, all the time
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
21. इतरांच्या विरोधी मागण्यांचा सामना करताना तुम्ही तुमच्या स्वतःच्या गरजांना प्राधान्य कसे देता?
a) तुम्ही नेहमीच इतरांच्या गरजांना प्राधान्य देता.
b) तुम्ही तडजोड करून मध्यम मार्ग शोधण्याचा प्रयत्न करत सगळ्यांच्या अपेक्षा पूर्ण करण्याचा प्रयत्न करता.
c) तुम्ही स्वतःच्या गरजांना प्राधान्य देता पण सोबतीने इतरांकडे सुद्धा लक्ष देता.
d) आपल्या गरजांची प्रायोरिटी कशी ठरवावी हेच तुम्हाला माहीत नाही.
22. तुम्हाला तुमच्या पेक्षा वरिष्ठ ठिकाणी असणाऱ्या व्यक्तींना नकार देताना अडचण जाणवते का?? उदा. घरात वयाने मोठे आणि ऑफिस मध्ये सिनिऑरिटीने
a) Yes, it's very hard for me
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
23. जेव्हा एखादी व्यक्ती तुम्हाला कंट्रोल करण्याचा किंवा तुमचे वागणे ठरवण्याचा प्रयत्न करते तेव्हा तुम्ही ती परिस्थिती कशी हाताळता??
a) तुम्ही स्वतःची हार मान्य करत ते जे सांगत आहेत तसं करण्याचा प्रयत्न करता.
b) तुम्ही त्यांच्याशी बोलून तडजोड करण्याचा किंवा दुसरा एखादा मार्ग शोधण्याचा प्रयत्न करता.
c) तुम्ही तुमच्या गरजा आणि मर्यादा अतिशय ठामपणे सांगता.
d) तुम्ही ती परिस्थिती टाळण्याचा प्रयत्न करता.
24. कधी कधी एखाद्या नात्यामध्ये तडजोड करताना आपण स्वतःलाच हरवून बसत आहोत असं तुम्हाला वाटतं का??
a) Yes, all the time
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
25. तुम्ही तुमच्या स्वतःच्या भावनिक स्वास्थ्याला प्राधान्य कसे देता?
a) तुम्ही नेहमीच इतरांच्या गरजांना प्राधान्य देता.
b) तुम्ही तडजोड करून मध्यम मार्ग शोधण्याचा प्रयत्न करत सगळ्यांच्या अपेक्षा पूर्ण करण्याचा प्रयत्न करता.
c) तुम्ही स्वतःच्या गरजांना प्राधान्य देता पण त्यासाठी इतरांवर अवलंबून राहता.
d) आपल्या भावनिक गरजांची प्रायोरिटी कशी ठरवावी हेच तुम्हाला माहीत नाही.
26. तुमचा वेळ आणि उर्जेच्या बाबतीत सीमा निश्चित करण्यात तुम्हाला अडचण येत आहे का?
a) Yes, it's very hard for me
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
27. जेव्हा वारंवार सांगूनही एखादी व्यक्ती नात्यांमध्ये मर्यादेचे उल्लंघन करते तेव्हा तुम्ही परिस्थिती कशी हाताळता??
a) तुम्हाला राग अनावर होतो.
b) तुम्ही अतिशय शांतपणे आणि ठामपणे स्वतःची बाजू मांडण्याचा प्रयत्न करता.
c) तुम्ही वादविवाद टाळून परिस्थिती सामान्य करण्याचा प्रयत्न करता.
d) तुम्ही नाराज होता.
28. एखाद्या नात्यामध्ये जबाबदारीचे सर्व ओझे आपल्याच खांद्यावर आले आहे असे तुम्हाला नेहमी वाटते का??
a) Yes, all the time
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
29. तुम्ही स्वतःच्या शरीराच्या गरजा आणि शारीरिक स्वास्थ्याची प्रायोरिटी कशी ठरवता?
a) तुम्ही नेहमीच इतरांच्या गरजांना प्राधान्य देता.
b) तुम्ही स्वतःच्या गरजा ओळखून स्वतःची काळजी घेण्यासाठी आवर्जून वेळ काढता.
c) तुम्ही स्वतःच्या गरजांना प्राधान्य देता पण त्यासाठी इतरांवर अवलंबून राहता.
d) आपल्या गरजांची प्रायोरिटी कशी ठरवावी हेच तुम्हाला माहीत नाही.
30. स्वतःच्या मर्यादा ठामपणे आणि आत्मविश्वासाने सांगण्याबाबत तुम्हाला अडचण जाणवते का?
a) Yes, it's very hard for me
b) Sometimes
c) Rarely
d) Never
स्वतःला शोधताना गौरी हर्षल
