एका घनदाट जंगलात एक मोठे वटवृक्षाचे झाड होते. त्या झाडावर अनेक पक्षी आपले घरटे बांधून आनंदाने राहत होते. पण काही वर्षांनी, त्या झाडाच्या जवळ एक वेलीचे रोप उगवले. हळूहळू ती वेल मोठी होऊ लागली आणि तिने वटवृक्षाच्या फांद्याभोवती घट्ट विळखा घालण्यास सुरुवात केली.
सुरुवातीला वटवृक्षाला काही फरक पडला नाही. पण जसजसा वेलीचा विळखा वाढत गेला, तसतसे त्याला श्वास घेणे कठीण झाले. त्याच्या फांद्या जड झाल्या आणि त्याला पूर्वीसारखे स्वातंत्र्य राहिले नाही. इतर पक्ष्यांनाही त्या वेलीमुळे त्रास होऊ लागला.
एक दिवस, वटवृक्षाने ठरवले की आता या वेलीला 'goodbye' म्हणण्याची वेळ आली आहे. त्याने आपल्या मजबूत मुळांच्या मदतीने त्या वेलीचा विळखा हळूहळू ढिला करण्यास सुरुवात केली. त्याला खूप त्रास झाला, काही फांद्या मोडल्या, पण त्याने हार मानली नाही. अखेरीस, तो त्या वेलीच्या बंधनातून मुक्त झाला.
त्यानंतर वटवृक्षाने पुन्हा एकदा मोकळा श्वास घेतला. त्याच्या फांद्यांवरील भार उतरला आणि पक्षी पुन्हा आनंदाने चिवचिवू लागले. या कथेवरून हे शिकायला मिळते की जीवनात शांतता आणि स्वातंत्र्य मिळवण्यासाठी, काहीवेळा आपल्याला त्रासदायक गोष्टींना 'goodbye' म्हणावे लागते.
वटवृक्षाच्या कथेमध्ये जसे त्या वेलीच्या विळख्यामुळे त्याचे स्वातंत्र्य आणि शांतता हरवली होती, तसेच आपल्या जीवनातही अनेक गोष्टी अशा वेलींसारख्या असतात. त्या आपल्याला घट्ट बांधून ठेवतात आणि आपली मानसिक शांतता हिरावून घेतात.
ज्याप्रमाणे वटवृक्षाने त्या वेलीला 'goodbye' म्हणण्याचा कठीण निर्णय घेतला, त्याचप्रमाणे आपल्यालाही आपल्या जीवनातील अशा नकारात्मक गोष्टींना निरोप द्यावा लागतो.
हे 'goodbyes' सोपे नसतात. काहीवेळा आपल्याला आपल्या सवयी सोडाव्या लागतात, काही प्रिय व्यक्तींपासून दूर राहावे लागते किंवा आपल्या काही अपेक्षांवर पाणी सोडावे लागते.
'Peace' मिळवण्यासाठी आपल्याला आपल्या कम्फर्ट झोनमधून (comfort zone) बाहेर पडावे लागते. ज्या सवयी आपल्याला त्रास देतात, त्या सोडाव्या लागतात. ज्या लोकांच्या सानिध्यात नकारात्मकता (negativity) जाणवते, त्यांच्यापासून दूर राहावे लागते. हे सगळे निर्णय घेणे सोपे नसते आणि प्रत्येक 'goodbye' वेदना देणारी असू शकते.
तर कधी कधी शांतता निवडणे म्हणजे अशा गोष्टींना निरोप देणे, ज्या आपल्या मनात अशांती निर्माण करतात. काहीवेळा ते toxic 'relationships' असतात, ज्या आपल्याला सतत खाली खेचतात. तर कधी ती आपली 'past baggage' असते, ज्याचा भार आपण विनाकारण वाहत असतो.
ज्याप्रमाणे वेलीला निरोप दिल्यावर वटवृक्षाला पुन्हा मोकळा श्वास घेता आला, त्याचप्रमाणे या 'goodbyes' नंतर आपल्याला शांतता आणि समाधानाची अनुभूती मिळते. आपल्या मनावरचा अनावश्यक भार उतरतो आणि आपण अधिक आनंदी जीवन जगू शकतो.
पण हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे की हे 'goodbyes' एका चांगल्या भविष्याची सुरुवात करतात. जड ओझे उतरल्यावर जसा श्वास मोकळा होतो, तसाच अनुभव शांतता स्वीकारल्यावर येतो. या 'goodbyes' मधून आपल्याला स्वतःसाठी आणि आपल्या मानसिक आरोग्यासाठी जागा मिळते.
ही प्रक्रिया वेदनादायक असली तरी, त्याचा परिणाम नेहमी सकारात्मक असतो. जसा वटवृक्ष वेलीच्या बंधनातून मुक्त झाल्यावर अधिक सशक्त झाला, त्याचप्रमाणे आपणही या 'goodbyes' मधून अधिक मजबूत आणि शांत बनतो.
म्हणूनच, जेव्हा शांतता निवडायची वेळ येते, तेव्हा त्यासोबत येणाऱ्या 'goodbyes' ला घाबरू नका. कारण त्या 'goodbyes' मध्येच एका सुंदर आणि शांत आयुष्याची 'key' दडलेली असते.
गौरी हर्षल
(एम ए क्लिनिकल सायकॉलॉजी, समुपदेशन )
#स्वतःला_शोधताना #गौरीहर्षल
